St. Anna Kerk
Hervormde Gemeente
Eck en Wiel
route >

Het getal tien

27-08-2018

We hebben tien vingers en tien tenen, en ons telsysteem is gebaseerd op tien getallen. Het hoogste cijfer dat je op school kunt krijgen is een tien. En wie kent de uitdrukking ‘Even tot tien tellen’ niet? Ook in de Bijbel heeft het getal tien een bijzondere positie.

Tien in de Bijbel: perfect
 
In de Bijbel heeft het getal tien vaak te maken met perfectie, met compleetheid. Wat dat betreft lijkt dit getal ook op het getal zeven. Zeven en tien hebben in de Bijbel zelfs hun eigen uitdrukking: iemand of iets kan ‘meer waarde hebben dan tien (of zeven) zoons’. Dit vind je bijvoorbeeld in Ruth 4:15 en 1 Samuel 1:8. Over Ruth wordt gezegd dat zij meer waard is dan zeven zoons. En in 1 Samuel wordt een vergelijking gemaakt met meer waard zijn dan tien zoons. Op beide plekken wordt er bedoeld dat de hoofdpersoon het meest waardevol is. Beter wordt het niet.

Ook in andere verhalen speelt het getal tien een rol:

- Een opvallend verhaal is het verhaal dat Abraham met God onderhandelt over het sparen van de stad Sodom. Abraham begint met vijftig onschuldigen, maar hij eindigt met tien. (Genesis 18:22-32)

- In Exodus 7-12 worden tien verschillende plagen beschreven. Deze tien plagen zijn bedoeld om de farao van Egypte ertoe te bewegen het volk van Israël te laten gaan. Na elke plaag lijkt de farao eerst toe te willen geven, maar hij doet het niet. Tot de tiende plaag: als alle oudste zonen van de Egyptenaren en hun vee sterven. (Exodus 12:12-30)

- Daniël en zijn vrienden zijn wel tien keer wijzer en verstandiger dan alle andere magiërs en bezweerders van koning Nebukadnessar. Niemand kan zich dus qua wijsheid met hen meten. (Daniël 1:20)

- Jezus vertelt een gelijkenis over het koninkrijk van de hemel. Dat zal zijn als tien meisjes met een olielamp. De eerste vijf zijn dwaas en hebben niet genoeg olie. Maar de laatste vijf zijn wijs en kunnen de bruidegom met brandende lampen opwachten. (Matteüs 25:1-13)

- In een andere gelijkenis heeft Jezus het over een vrouw die tien drachmen heeft, maar er eentje verliest. Dan maakt ze haar hele huis schoon tot ze die ene weer gevonden heeft, en alles weer compleet is. (Lucas 15:8-10)
 
 
Zoals je aan al deze voorbeelden kunt zien, komt het getal tien op allerlei plaatsen in de Bijbel voor. Steeds om aan te geven dat iets niet beter kan, dat het perfect is. Maar één van de meeste bekende plekken waar tien gebruikt wordt, is nog niet genoemd. En dat zijn natuurlijk de tien geboden (Exodus 20:1-17 en Deuteronomium 5:6-21). Ook op andere plekken in de Bijbel worden wetten en regels gegeven. Maar deze tien zijn als het ware de bodem onder alle andere wetten. De onveranderlijke en meeste belangrijke basisregels: perfect en compleet. Een echte tien met een griffel dus!
 
 
Deze blog is geschreven door Roelien Smit, bijbelwetenschapper en vertaler bij het Nederlands Bijbelgenootschap. Ze houdt zich onder andere bezig met kinderbijbelblad Alef, de kindernevendienstmethode Bijbel Basics en is publicist voor debijbel.nl.